Thomas Larcher verklankt fatale bergbeklimming in Derde Symfonie

In 2020 viel de wereldpremière van de Derde Symfonie van Thomas Larcher in het water vanwege corona. De ondertitel A Line Above the Sky verwijst naar de Britse bergbeklimmer Tom Ballard, die in 2019 dodelijk verongelukte. Pas in februari 2021 kwam de symfonie in Brno daadwerkelijk voor het eerst tot klinken; 25 september dirigeert Karina Canellakis het Radio Filharmonisch Orkest in de verlate Nederlandse première tijdens de NTRZaterdagMatinee.

Lees verder Thomas Larcher verklankt fatale bergbeklimming in Derde Symfonie

Tera de Marez Oyens Prijs: Springplank voor jonge componisten

Op 10 september wordt de Tera de Marez Oyens Prijs 2021 uitgereikt, na afloop van het lunchconcert in TivoliVredenburg, met de stukken van de vier genomineerden. De uitreiking vormt onderdeel van de Gaudeamus Muziekweek en de winnaar ontvangt € 2000,- voor een nieuwe compositie die in 2022 zal worden uitgevoerd. Wie was Tera de Marez Oyens en wat is het doel van de naar haar vernoemde Prijs?

Lees verder Tera de Marez Oyens Prijs: Springplank voor jonge componisten

Reinbert de Leeuw: Stairway to Music in Muziekgebouw aan ’t IJ

Op 8 september 2021 zou Reinbert de Leeuw 83 zijn geworden. Ter ere van de iconische pianist, dirigent en componist start Asko|Schönberg de serie Stairway to Music, een reeks miniconcerten in het trapportaal van Muziekgebouw aan ’t IJ. Het idee ontsproot aan een anekdote die verteld werd tijdens de afscheidsbijeenkomt in 2020, over hoe medebewoners van Reinbert geregeld op de stenen trappen voor zijn appartement plaatsnamen om te genieten van zijn pianospel.

Naast 2 recente werken staat muziek van door De Leeuw bewonderde componisten. Eén van hen was Alexander von Zemlinsky [niet op dit programma], van wie hij verschillende liederen orkestreerde. Diens opera Der Zwerg vormt 4 september de opening van seizoen 2021-22 bij De Nationale Opera. Voor de rubriek ‘Notenbeeld’ van Preludium sprak ik de Leeuw in februari 2013 over zijn instrumentatie van twee van Zemlinsky’ Sechs Gesänge nach Maeterlinck.

Lees verder Reinbert de Leeuw: Stairway to Music in Muziekgebouw aan ’t IJ

Alexander von Zemlinsky – Der Zwerg: opera over onvermogen de ander te respecteren

De Nationale Opera opent het nieuwe seizoen op 4 september met de weinig uitgevoerde opera Der Zwerg van Alexander von Zemlinsky uit 1922. Het libretto is gebaseerd op een verhaal van Oscar Wilde en heeft een wrange persoonlijke component.

Lees verder Alexander von Zemlinsky – Der Zwerg: opera over onvermogen de ander te respecteren

Een druppel in een immense oceaan – Marion von Tilzer componeert Ten Songs of Change

Afgelopen juli verscheen Ten Songs of Change van componist-pianist Marion von Tilzer op cd én lp. Zij componeerde deze op de I Tjing geïnspireerde cyclus van poëzie en muziek voor en met cellist Maya Fridman; auteur Lulu Wang koos de gedichten.  

Lees verder Een druppel in een immense oceaan – Marion von Tilzer componeert Ten Songs of Change

Het is aan ons Merlijn Twaalfhoven: verbeter de wereld, begin bij jezelf

‘Ik besloot uit de kast te komen als idealist’, schrijft Merlijn Twaalfhoven op pagina 156 van zijn boek Het is aan ons, dat afgelopen december verscheen bij uitgeverij Atlas/Contact. Ik schreef onderstaande recensie voor het juni/juli nummer van De Nieuwe Muze.

Het is zomer 2016, de warmste tot dan toe gemeten zomer ooit. Kort daarvoor is zijn woonboot afgebrand en heeft hij de zoveelste teleurstelling te verwerken gekregen in zijn pogingen de mensheid te redden. In een Syrisch vluchtelingenkamp in Jordanië heeft hij weliswaar een mooi muziekproject gerealiseerd, maar ook ervaren hoe uitzichtloos de situatie is. Wat is de zin van onze muziek, vraagt hij zich af terwijl hij nieuwe huisraad koopt in de IKEA. Tegelijkertijd flitst door zijn hoofd dat ook 2015 en daarvoor 2014 gold als de heetste zomer ooit. ­

Lees verder Het is aan ons Merlijn Twaalfhoven: verbeter de wereld, begin bij jezelf

Wilma Pistorius: ‘‘Mijn creatieve proces komt op gang vanuit iets betekenisvols maar ongrijpbaars’

Op haar derde werd Wilma Pistorius onherroepelijk aangetrokken tot een celliste die op straat speelde, vanaf haar vierde kreeg ze celloles. Ze leerde niet alleen het instrument bespelen maar bedacht ook eigen deuntjes en in haar tienerjaren ging ze serieus componeren. Haar achtdelige cyclus Crossroads vormt het hart van de gelijknamige debuut-cd van het ensemble Ugly Pug. Ik sprak haar voor Dutch Composers Now.

Lees verder Wilma Pistorius: ‘‘Mijn creatieve proces komt op gang vanuit iets betekenisvols maar ongrijpbaars’

Louis Andriessen: ‘Ik heb nog nooit een nieuwe klank gevonden’

Op 1 juli 2021 overleed Louis Andriessen (1939-2021), misschien wel de bekendste Nederlandse componist na J.P. Sweelinck. In 2016 sprak ik hem over zijn opera ‘Theatre of the World’.

Voor Theatre of the World, zijn vijfde avondvullende opera, liet Louis Andriessen (1939) zich inspireren door de Jezuïtische wetenschapper Athanasius Kircher (1601-1680). Hij was de laatste renaissance-man, iemand die alles kon en alles wist. Kircher schreef boeken vol over de meest uiteenlopende onderwerpen, van de betekenis van hiëroglyfen tot vulkanologie en muziekinstrumenten aan toe. Hij ontwierp zelfs een kattenpiano, vanuit de gedachte dat elke kat op een andere toonhoogte gilt als je op zijn staart trapt. Na zijn dood raakte Kircher als charlatan in diskrediet.

Lees verder Louis Andriessen: ‘Ik heb nog nooit een nieuwe klank gevonden’

Vanessa Lann: ‘De Pilgrim Fathers “stichtten” Amerika, maar voor de oorspronkelijke bewoners was het een heel ander verhaal’

In Far Cries | Distance No Object, dat in 2020 tijdens de Operadagen Rotterdam in première ging, adresseert Vanessa Lann het thema afscheid nemen. De voorstelling is geïnspireerd op de 400ste verjaardag van de dag in 1620 waarop de Pilgrim Fathers zich inscheepten voor een reis over de Atlantische Oceaan, om hun toevlucht te zoeken in Noord-Amerika.

Voor het huidige Delfshaven Festival maakte de componist een nieuwe, iets uitgebreidere versie, onder de titel Far Cries 401. Twee van de vier uitvoeringen vinden plaats op 22 juli, precies de dag dat de Pilgrims koers zetten naar de Nieuwe Wereld.

Lees verder Vanessa Lann: ‘De Pilgrim Fathers “stichtten” Amerika, maar voor de oorspronkelijke bewoners was het een heel ander verhaal’

Ricciotti Ensemble: 50/51 jaar avontuurlijk programmeren en concerteren

In 1970 gaf een ad hoc samengesteld straatorkest onder chaotische omstandigheden een concert in een weiland – geheel in de revolutionaire geest van de jaren ’60. De musici noemden zich Ricciotti ensemble, naar het eerste stuk op hun lessenaar van ene ‘Carlo Ricciotti’. – Die bij nader inzien niet de componist van het uitgevoerde werk bleek te zijn, maar de uitgever van Unico Wilhelm van Wassenaar. Dit seizoen viert het ensemble zijn 50-jarig bestaan. Een jaar te laat vanwege corona.

Lees verder Ricciotti Ensemble: 50/51 jaar avontuurlijk programmeren en concerteren